انواع آسیب های دیسک کمر
دیسک کمر میتواند انواع مختلفی از آسیبها و مشکلات را تجربه می کند که هر کدام شدت و علائم متفاوتی دارند. در ادامه انواع شایع آسیبهای دیسک کمر را توضیح دادهام:
| نوع آسیب دیسک کمر | توضیح اسیب | شدت و علائم اصلی | روش درمانی پیشنهادی |
| بیرونزدگی یا دیسک برآمده | دیسک کمی از محل خود بیرون میزند ولی پوشش خارجی سالم است. | درد خفیف یا فشار جزئی روی عصب. | فیزیوتراپی، تمرینات کششی و اصلاح وضعیت بدن. |
| فتق دیسک | هسته داخلی از پوشش بیرون میزند و به عصب فشار میآورد. | درد شدید، بیحسی یا ضعف پاها. | درمان فیزیوتراپی تخصصی، داروهای ضدالتهاب، در موارد شدید جراحی دیسک. |
| پارگی یا ترک دیسک | پوشش دیسک ترک میخورد اما ماده داخلی بیرون نمیآید. | التهاب و درد موضعی، احتمال پیشرفت به فتق. | استراحت نسبی، گرما درمانی، تمرینات تقویتی عضلات مرکزی. |
| دیسک تخریب شده یا تحلیل رفته | کاهش آب و انعطاف دیسک در اثر سن یا آسیب مزمن. | درد مزمن و کاهش حرکت کمر. | فیزیوتراپی منظم، تمرینات ثبات ستون فقرات، اصلاح سبک زندگی. |
| دیسک بیرون زده یا جدا شده | بخش داخلی دیسک جدا و وارد کانال نخاعی میشود. | آسیب شدید با نیاز به درمان فوری. | معمولا نیازمند جراحی و سپس فیزیوتراپی بازتوانی. |
| دیسک تحریک شده | دیسک بهدلیل فشار مزمن یا التهاب دچار تحریک میشود. | درد و سفتی در ناحیه کمر. | سرما و گرما درمانی، داروهای ضدالتهاب، تمرینات کششی ملایم. |
بیماری دیسک کمر چیست؟
بیماری دیسک کمر به وضعیتی گفته میشود که در آن دیسک های بین مهره ای ستون فقرات دچار آسیب یا فرسایش میشوند. این دیسک ها نقش ضربهگیر را دارند و از مهره ها محافظت میکنند. با افزایش سن یا فشار زیاد، دیسک ممکن است دچار بیرون زدگی یا پارگی شود که به آن فتق دیسک هم گفته می شود.
بر اساس گزارش وبسایت معتبر Mayo Clinic:
“A herniated disk occurs when some of the soft nucleus pushes out through a tear in the tougher exterior of the disk and can irritate nearby nerves.”
(وقتی بخشی از هستهٔ نرم دیسک از طریق پارگی در بخش بیرونی و سخت آن بیرون میزند، میتواند عصبهای اطراف را تحریک کرده و باعث درد و علائم عصبی شود.)
این توضیح علمی بهطور دقیق نشان میدهد که چرا بیرونزدگی دیسک میتواند باعث درد تیرکشنده، بیحسی و ضعف پا شود و اهمیت درمان بهموقع را تأکید میکند.
روش های درمان دیسک کمر
دیسک کمر زمانی رخ میدهد که دیسک بین مهره ای دچار آسیب یا بیرونزدگی شود و به عصب های اطراف فشار وارد کند. این بیماری میتواند باعث درد، بیحسی و ضعف در کمر و پاها شود که در ادامه روش های درمان دیسک کمر را برای شما معرفی می کنیم.

درمان دیسک کمر با دارو
داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی مانند ایبوپروفن و شلکننده های عضلانی برای کاهش درد و التهاب تجویز میشوند. در برخی موارد، داروهای قویتر مانند کورتون یا مسکن های مخدر به مدت کوتاه استفاده میشوند که باید توسط دکتر تجویز شوند. این داروها به صورت خوراکی یا تزریقی مصرف میشوند.
درمان دیسک کمر با استراحت و اصلاح سبک زندگی
استراحت کوتاهمدت نه طولانی میتواند به کاهش درد کمک کند، اما بیحرکتی طولانی مدت توصیه نمیشود. اصلاح وضعیت نشستن، ایستادن و بلند کردن اجسام سنگین اهمیت زیادی دارد. کاهش وزن و ترک سیگار نیز میتواند به بهبود وضعیت دیسک کمک کند.
درمان دیسک کمر با تزریق کورتون
در مواردی که درد شدید و مقاوم به درمان های دیگر باشد از تزریق داروهای کورتونی به اطراف عصب آسیبدیده به عنوان روش های درمان دیسک کمر استفاده می کنند. این تزریق باعث کاهش التهاب و تسکین درد میشود. اثر این روش موقتی است و ممکن است نیاز به تکرار داشته باشد و باید توسط پزشک دستور نوشته شود.
درمان دیسک کمر با جراحی
اگر درمان های غیرجراحی موثر نباشند یا علائم شدید مانند ضعف عضلانی یا بیاختیاری ایجاد شود، جراحی توصیه میشود. در جراحی، بخش آسیبدیده دیسک برداشته میشود تا فشار از روی عصب برداشته شود. جراحی آخرین راهحل است و فقط در موارد خاص انجام میشود.

روش درمان دیسک کمر با فیزیوتراپی
فیزیوتراپی یکی از روشهای درمان دیسک کمر که شامل تمرینات کششی و تقویتی برای عضلات کمر و شکم است که به کاهش فشار روی دیسک کمک میکند. همچنین تکنیک هایی مانند ماساژ، گرما و سرما درمانی و الکتروتراپی برای کاهش درد و بهبود حرکت به کار میرود. فیزیوتراپی از جمله روش های درمان دیسک کمر است که به بهبود تدریجی عملکرد بدن و پیشگیری از عود بیماری کمک میکند.
فیزیوتراپی یکی از مهمترین روشهای درمان دیسک کمر بدون جراحی است که با هدف کاهش درد، بهبود حرکت و تقویت عضلات اطراف ستون فقرات انجام میشود. روشهای مختلفی در فیزیوتراپی برای بیماران دیسک کمر به کار میرود که در ادامه مهم ترین روشهای درمان دیسک کمر با فیزیوتراپی را معرفی می کنیم:
تمرینات کششی و تقویتی
این تمرینات برای افزایش انعطافپذیری و قدرت عضلات کمر، شکم و پاها طراحی میشوند. تمرینات کششی به کاهش فشار روی دیسک و عصبها کمک میکند و تمرینات تقویتی باعث حمایت بهتر از ستون فقرات میشود. این تمرینات باید زیر نظر فیزیوتراپیست و به صورت تدریجی انجام شوند.

ماساژ درمانی
ماساژ باعث افزایش جریان خون، کاهش اسپاسم عضلانی و تسکین درد میشود. این روش با انجام تخصصی در فیزیوتراپی به شل شدن عضلات اطراف ستون فقرات و کاهش فشار روی دیسک کمک میکند. ماساژ باید توسط افراد متخصص انجام شود تا از آسیب بیشتر جلوگیری شود.
الکتروتراپی (TENS)
در این روش از جریان الکتریکی ضعیف برای کاهش درد و تحریک عصبها استفاده میشود. دستگاه TENS روی پوست قرار میگیرد و با ارسال پالسهای الکتریکی، احساس درد را کاهش میدهد. این روش بدون درد و ایمن است.
گرما و سرما درمانی
در درمان دیسک کمر، گرما و سرما درمانی در فیزیوتراپی نقش مهمی برای کاهش درد و التهاب دارند. در مراحل اولیه و هنگام درد حاد، سرما درمانی با کمپرس سرد یا دستگاه کرایوتراپی به کاهش التهاب و تورم عصب کمک میکند.
پس از فروکش کردن التهاب، گرما درمانی با پد حرارتی یا دستگاه مادون قرمز برای افزایش جریان خون، رفع اسپاسم و تسکین درد استفاده میشود. انتخاب زمان و نوع درمان توسط فیزیوتراپیست انجام میشود تا بهبود سریع و مطمئن انجام شود.
آب درمانی یا هیدروتراپی
تمرین در آب باعث کاهش فشار روی ستون فقرات و مفاصل میشود. آب درمانی به بیماران کمک میکند تا بدون درد و با آزادی بیشتر حرکت کنند و عضلات خود را تقویت نمایند. این روش به ویژه برای افرادی که درد شدید دارند مناسب است.
آموزش وضعیت صحیح بدن
فیزیوتراپیست به بیمار آموزش میدهد که چگونه به درستی بنشیند، بایستد و اجسام را بلند کند تا فشار کمتری به کمر وارد شود. این آموزشها نقش مهمی در پیشگیری از عود بیماری دارند.
اگر به دنبال کاهش و درمان دیسک کمر و بهبود عملکرد ستون فقرات هستید، فیزیوتراپی بهترین انتخاب شماست. این روش غیرجراحی با تمرینات ورزشی، کاهش فشار روی دیسک و تقویت عضلات حمایت کننده کمر را هدف قرار میدهد.
اما نتیجه واقعی تنها در صورتی حاصل میشود که مرکز تخصصی و با تجربه را انتخاب کنید؛ کلینیک دکتر کمالی حکیم با تیم متخصص، دستگاه های پیشرفته و روشهای نوین درمانی، برنامه های فردی برای هر بیمار، بهترین محیط برای فیزیوتراپی امن و موثر فراهم میکند.

روش های خانگی برای درمان دیسک کمر
دیسک کمر را میتوان با برخی روش های خانگی تا حدی کنترل و علائم آن را کاهش داد. این روش های درمان دیسک کمر برای موارد خفیف تا متوسط موثر هستند و به کاهش درد و بهبود حرکت کمک میکنند. در صورت شدید بودن علائم یا عدم بهبود، مراجعه به پزشک ضروری است.
استفاده از کمپرس گرم و سرد
قرار دادن کمپرس سرد یخ روی ناحیه دردناک به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه میتواند التهاب و تورم را کاهش دهد. پس از چند روز، استفاده از کمپرس گرم باعث افزایش جریان خون و شل شدن عضلات میشود. این روشها را میتوان چند بار در روز تکرار کرد.
استراحت کوتاه مدت
استراحت به مدت یک تا دو روز میتواند به کاهش درد کمک کند، اما استراحت طولانی مدت توصیه نمیشود. پس از کاهش درد، باید به تدریج فعالیت های روزمره را آغاز کنید، چرا که بیحرکتی زیاد ممکن است باعث ضعف عضلات و بدتر شدن وضعیت شود.
انجام حرکات کششی ملایم
انجام حرکات کششی ساده و ملایم مانند کشش عضلات پشت و پاها میتواند به کاهش فشار روی دیسک کمک کند. این حرکات باید به آرامی و بدون ایجاد درد انجام شوند. مشورت با فیزیوتراپیست برای انتخاب حرکات مناسب توصیه میشود.
اصلاح وضعیت بدن
توجه به وضعیت صحیح نشستن، ایستادن و خوابیدن میتواند فشار روی ستون فقرات را کاهش دهد. استفاده از صندلی مناسب و تشک طبی بسیار موثر است. اجتناب از خم شدن یا بلند کردن اجسام سنگین اهمیت زیادی دارد.
کاهش وزن
اضافه وزن فشار بیشتری به ستون فقرات وارد میکند و میتواند علائم دیسک کمر را تشدید کند. کاهش وزن با رژیم غذایی سالم و ورزش منظم به بهبود وضعیت کمک میکند. حتی کاهش چند کیلوگرم میتواند تاثیر مثبتی داشته باشد.
استفاده از داروهای بدون نسخه
داروهایی مانند استامینوفن یا ایبوپروفن میتوانند به طور موقت درد و التهاب را کاهش دهند. این داروها باید طبق دستور مصرف شوند و از مصرف طولانی مدت خودداری شود. در صورت عدم بهبود درد، باید به پزشک مراجعه کرد.
ورزش های مناسب برای درمان دیسک کمر
ورزشهای مناسب برای درمان دیسک کمر شامل حرکات کششی و تقویتی ساده هستند که به کاهش درد و تقویت عضلات کمک میکنند.این ورزش های برای درمان دیسک کمر میتوانند فشار روی دیسک را کاهش دهند، انعطاف و قدرت عضلات کمر و شکم را افزایش دهند و درد را تسکین دهند. ا
انجام صحیح این تمرینات تحت نظر متخصص فیزیوتراپی یا با راهنمایی حرفه ای اهمیت دارد. ترکیب تمرینات تقویتی و کششی باعث بهبود عملکرد ستون فقرات و پیشگیری از آسیب مجدد میشود.
- کشش همسترینگ: روی زمین یا صندلی بنشینید و یکی از پاها را صاف کنید، به آرامی بدن را به سمت پای صاف خم کنید بدون درد. این حرکت را روزانه ۲ تا ۳ بار، هر بار ۲۰ تا ۳۰ ثانیه نگه دارید تا انعطاف پشت ران افزایش یابد.

- کشش عضلات کمر: به پشت دراز بکشید و زانوها را به سمت سینه خم کنید تا کشش ملایمی در کمر ایجاد شود. این تمرین را ۳ تا ۵ بار در روز، هر بار ۱۵ تا ۲۰ ثانیه نگه دارید تا فشار روی ستون فقرات کاهش یابد.

- کشش لگن: یک زانو را روی سینه خم کنید و با دست ها نگه دارید، پای دیگر صاف روی زمین باشد تا لگن کشیده شود. این حرکت را روزانه ۲ تا ۳ بار، هر بار ۲۰ تا ۳۰ ثانیه نگه دارید تا انعطاف لگن افزایش یابد.

- پل باسن: روی زمین دراز بکشید، زانوها خم، پاها روی زمین، سپس باسن را بالا ببرید و ستون فقرات را صاف نگه دارید. این تمرین را ۱۰ تا ۱۵ تکرار، ۲ تا ۳ ست در روز انجام دهید تا عضلات پشت و لگن تقویت شوند.

- پلانک: روی آرنج ها و پنجه ها قرار بگیرید، بدن صاف باشد و عضلات شکم و کمر فعال شوند. پلانک را ۲۰ تا ۳۰ ثانیه نگه دارید، ۲ تا ۳ بار در روز انجام دهید و به مرور زمان مدت را افزایش دهید.

- تمرین عضلات عمقی شکم: شکم را به داخل بکشید و نگه دارید، با تنفس آرام عضلات اطراف ستون فقرات تقویت میشوند. این تمرین را ۱۰ تا ۱۵ بار در روز، هر بار ۵ تا ۱۰ ثانیه نگه دارید تا حمایت ستون فقرات افزایش یابد.

- سوپرمن: روی شکم دراز بکشید و دستها و پاها را همزمان از زمین بلند کنید، چند ثانیه نگه دارید سپس پایین بیاورید. این حرکت را ۱۰ تا ۱۲ بار، ۲ تا ۳ ست در روز انجام دهید تا عضلات پشت قوی شوند.

- کشش گربه و گاو: روی چهار دست و پا قرار بگیرید، کمر را به آرامی به سمت بالا و سپس پایین خم کنید. این حرکت را ۱۰ تا ۱۵ بار در روز انجام دهید تا انعطاف ستون فقرات افزایش یابد و عضلات کمر شل شوند.

- چرخش ستون فقرات درازکش: به پشت دراز بکشید، زانوها خم و به یک طرف بچرخانید، سپس طرف دیگر. این تمرین را ۱۰ بار در هر طرف، روزانه ۲ تا ۳ بار انجام دهید تا فشار روی دیسک کاهش یابد.

- برداشتن پا به صورت کششی: به پشت دراز بکشید و یکی از پاها را صاف بالا بیاورید و با دست نگه دارید. این تمرین را ۱۰ تا ۱۲ بار، هر پا روزانه ۲ تا ۳ بار انجام دهید تا عضلات پشت ران و لگن کشیده و دیسک کمتر تحت فشار قرار گیرد.
درمان قطعی دیسک کمر
در حال حاضر درمان قطعی دیسک کمر به معنای بازگرداندن دیسک آسیب دیده به حالت سالم اولیه وجود ندارد، زیرا دیسک های بین مهره ای با افزایش سن یا آسیب فیزیکی به صورت طبیعی تخریب میشوند. با این حال، روش های درمان دیسک کمر میتوانند درد را کنترل کرده، عملکرد ستون فقرات را بهبود دهند و از پیشرفت آسیب جلوگیری کنند.
هدف اجرای روش های درمان دیسک کمر کنترل درد و بهبود کیفیت زندگی است، نه بازسازی کامل دیسک. پیگیری منظم با متخصص ستون فقرات یا فیزیوتراپیست باعث میشود بهترین نتایج بلندمدت را بگیرید و از عوارض جدی جلوگیری کنید.

دیسک کمر در چه سنی دیده می شود؟
دیسک کمر میتواند در هر سنی رخ دهد، اما شایع ترین سن بروز آن بین ۳۰ تا ۵۰ سالگی است. در این سنین، دیسک های بین مهره ای به دلیل فشارهای فیزیکی، فعالیتهای روزمره و شروع کاهش آب و انعطاف پذیری، بیشتر در معرض آسیب قرار دارند.
در جوانان، دیسک کمر به دلیل آسیب ناگهانی، حرکات ورزشی شدید یا تصادف ایجاد میشود و علائم آن ممکن است سریع و شدید باشد. در افراد مسن، دیسکها به مرور تحلیل میروند و مشکلات ناشی از تخریب و کاهش ارتفاع دیسک باعث درد مزمن و محدودیت حرکت میشوند.
به عبارت دیگر، هر کسی ممکن است دچار دیسک کمر شود، اما علل و شدت آن با سن متفاوت است و تشخیص سریع میتواند از عوارض جدی جلوگیری کند.
عوامل ایجاد دیسک کمر
عوامل ایجاد دیسک کمر متعدد هستند و ناشی از ترکیبی از ژنتیک، سبک زندگی و آسیب های فیزیکی میباشند.
- افزایش سن: با بالا رفتن سن، دیسکهای بین مهره ای آب و انعطاف خود را از دست میدهند و بیشتر در معرض ترک، برآمدگی یا فتق قرار میگیرند.
- فشار و وزن زیاد: بلند کردن اجسام سنگین یا اضافه وزن باعث فشار مداوم روی دیسکها میشود و احتمال آسیب را افزایش میدهد.
- حرکات نادرست یا تکراری: خم شدن مکرر، چرخش شدید ستون فقرات یا حرکات ورزشی ناگهانی میتواند باعث ترک یا بیرون زدگی دیسک شود.
- ضعف عضلات کمر و شکم: عضلات ضعیف قادر به حمایت کامل ستون فقرات نیستند، بنابراین فشار روی دیسک افزایش مییابد و آسیب پذیری بیشتر میشود.
- سبک زندگی کم تحرک: نشستن طولانی مدت یا ورزش نکردن باعث کاهش انعطاف و قدرت عضلات کمر میشود و دیسکها بیشتر آسیب میبینند.
- ژنتیک و عوامل ارثی: برخی افراد به دلیل ژنتیک مستعد تحلیل یا ضعف دیسک هستند و در سنین پایین دچار مشکل میشوند.
- آسیبهای ناگهانی یا تصادف: ضربه مستقیم به کمر یا تصادف میتواند باعث فتق یا ترک دیسک شود.
برای درمان دیسک کمر با فیزیوتراپی از کجا کمک بگیریم؟
برای درمان دیسک کمر با روش های درمانی فیزیوتراپی، انتخاب مرکز تخصصی و باتجربه بسیار مهم است. کلینیک دکتر حکیم با یک از مرکز های فیزیوتراپی معتبر با بهرهگیری از فیزیوتراپیستهای مجرب، تجهیزات پیشرفته در درمان غیرجراحی دیسک کمر به شمار می رود.
در این مرکز، برنامه درمانی بر اساس نوع آسیب و شرایط فرد توسط فرد متخصص مشخص می شود تا بهترین نتیجه در کمترین زمان دریافت کند. مهم ترین مزایای انتخاب مرکز فیزیوتراپی دکتر حکیم برای درمان دیسک کمر با فیزیوتراپی:
- تیم متخصص و با تجربه در درمان دیسک کمر و ستون فقرات
- استفاده از روشهای نوین و علمی برای کاهش درد و بهبود عملکرد
- برنامه درمانی فردی و متناسب با شرایط هر بیمار
- فیزیوتراپی و تمرینات هدفمند زیر نظر کارشناسان حرفهای
- پیگیری منظم و حمایت مستمر در طول دوره درمان
- افزایش کیفیت زندگی و بازگشت سریع به فعالیت های روزمره
- فضای مجهز و محیط آرام برای درمان مؤثر و راحت بیماران
اگر از درد دیسک کمر یا بی حسی پاها رنج میبرید، همین حالا میتوانید از طریق رزرو نوبت آنلاین کلینیک فیزیوتراپی دکتر حکیم مسیر درمان مؤثر خود را آغاز کنید.

بیماری دیسک کمر چیست؟
درمان دیسک کمر با استراحت و اصلاح سبک زندگی
تمرینات کششی و تقویتی
الکتروتراپی (TENS)
گرما و سرما درمانی
آب درمانی یا هیدروتراپی
آموزش وضعیت صحیح بدن














یک پاسخ